Սրբ․ Գրիգոր Տաթևացի
Ես պիտի հրճուեմ Տիրոջով, որովհետեւ նա ինձ փրկութեան զգեստ եւ ուրախութեան պատմուճան հագցրեց, որպէս փեսայի՝ պսակ դրեց իմ գլխին եւ որպէս հարսի՝ զուգեց ինձ զարդով:
Հոգիս պիտի ցնծա Տիրոջով։
Տե՛ս, Եկեղեցու վերաբերյալ է ասում՝ «ցնծալ հոգով», որովհետև հրեաների համար ամեն ինչ մարմնավոր էր: Ինչպես որ մարդ ուրախ է լինում իր սեփականության, որդիների, կնոջ և այլ բաների համար, այդպես էլ ուրախանում է, երբ ստանում է Աստծո շնորհները, մանավանդ երբ գիտակցում է, որ Աստված հաշտ է իր հետ։ Այդպիսի ուրախություն ունեին առաքյալները, որոնք ուրախ էին Քրիստոսով և ուրիշներին էլ հորդորում էին ուրախանալ, ըստ այնմ, թե՝ «Ուրա՛խ եղեք Տիրոջով, դարձյալ ասում եմ՝ ուրա՛խ եղեք» (Փիլիպ. 1:16): Մարմնավոր ուրախությունն անցողիկ է, մինչդեռ սա՝ անպակասելի, ըստ այն խոսքի, թե՝ «Ձեր ուրախությունը ոչ ոք չի կարող խլել ձեզնից» (Հովհ. 16:22):
Որովհետև ինձ հագցրեց փրկության հանդերձներ։
Ակնհայտ է, որ այս հանդերձները փրկության համար չէին: Ուրեմն ո՞րն է փրկության հանդերձը. դա այն զգեստն է, որը հագնում ենք փրկության միջոցով, ըստ Պողոսի. «Ովքեր մեկ անգամ մկրտվել են Քրիստոսով՝ հագել են Քրիստոսին» (Գաղատ. 3։27), որովհետև Նա է մեր փրկության հանդերձը, որով փրկվում ենք մահվան բռնությունից: Դարձյալ, Նա ծածկեց մեր մերկությունը, քանի որ մերկացել ու ծաղրուծանակի առարկա էինք դարձել սատանայի պատճառով: Այլև մերկացրեց հին մարդուն իր մեղքերով հանդերձ և հագցրեց արդարության նոր զգեստներ՝ ըստ Աստծո կամքի:
Որպես փեսայի՝ արդարության պսակ դրեց իմ գլխին, և որպես հարսի՝ զուգեց ինձ զարդով։
Որովհետև հարսանիք արեց՝ հոգևոր հարսանիք, և Քրիստոս փեսան միացավ մեր հոգիներին 2: Ու տե՛ս հարսի աղքատությունը. երբ մեկն ուզում է աղքատ աղախին ունենալ, ինքն է զարդեր տալիս ու սպասավորության վերցնում նրան, նույնպես և Քրիստոս Թագավորը ցանկացավ փարվել Եկեղեցու գեղեցկությանը, ըստ Դավթի. «Ինքը զարդարվեց մկրտությամբ և միացավ մեր հոգիների հետ» (հմմտ. Սաղմ. 43:10-15): Բայց եթե խոսքը հարսին է վերաբերում, ինչո՞ւ է ասում. «Որպես փեսայի ինձ պսակ դրեց»։ Դա նշանակում է, որ Փեսան Իր պսակով պսակեց հարսին: Իսկ այդ պսակը եղավ Խաչի չարչարանքի միջոցով, համաձայն Երգ երգոցի. «Նրա մայրը պսակեց նրան իր ուրախության օրը» (Երգ 3:11): Այսինքն՝ «Ովքեր որ Քրիստոսի մեջ մկրտվեցին՝ Նրա մահվան մեջ մկրտվեցին, որովհետև տնկակից եղանք Նրա մահվանը» (Հռոմ. 6:3,5)՝ պատվաստվելով Նրան: Ինչպես այլուր ասում է. «Ձեր կյանքը ծածկված է Քրիստոսով՝ Աստծո մեջ» (Կողոս. 3:3): Որից հետո մատնացույց է անում Եկեղեցի-Հարսի առաքինության զանազան պտուղները՝ հրեաներին համեմատելով պարտեզի հետ, որ կակղեցված ու փխրեցված է Օրենքով ու մարգարեներով, իսկ հեթանոսներին նմանեցնելով չոր և անսերմ այգու:
Ա. Լոպուխին
«Ես մեծապես պիտի ուրախանամ Տիրոջով, իմ անձը պիտի ցնծա իմ Աստծով, որովհետև Նա փրկության զգեստներ հագցրեց ինձ, արդարության պատմուճանով զգեստավորեց, որպես փեսայի՝ պսակ դրեց իմ գլխին, և որպես հարսի՝ զարդարեց ինձ զարդով»: [10] (Սինոդական թարգ․)
Քրիստոսի նորկտակարանյան Եկեղեցու լիակատար հաղթանակի և մեծ փառքի մասին նմանօրինակ խորհրդածությունը մարգարեի հոգին լցնում է սրբազան բերկրանքով և նա, լիուլի ուրախությամբ լեցուն սրտի խորքից հաղթական օրհներգ է ձոնում Տիրոջը՝ այն դնելով հենց Եկեղեցու շուրթերին: Նմանատիպ օրինակների մենք հանդիպել ենք նաև նախկինում (Ես․ 42։10, 44։23, 49։13):
«Մեծապես պիտի ուրախանամ․․․» - Այս խոսքերը մատնացույց են անում նորկտակարանյան Եկեղեցու՝ ամենավերին աստիճանի ուրախությունը՝ նրա բազմանդամության, այդպիսի ընդհանրական պատվի և Աստծո այդպիսի հստակ բարեհաճության համատեքստում (տե՛ս 8-րդ համար):
«Իմ անձը պիտի ցնծա իմ Աստծով․․․», քանի որ հենց Նա՛ է Եկեղեցու հոգևոր ուրախության աղբյուրը և պատճառը: Այս խոսքերն ակամայից համեմատության եզրեր են առաջացնում նորկտակարանյան մեկ այլ ուրախալի երգի բառերի հետ. «Իմ անձը կփառավորի Տիրոջը, և իմ հոգին ցնծաց իմ Փրկիչ Աստուծով (Ղուկ. 1։46-47):
«Որովհետև Նա փրկության զգեստներ հագցրեց ինձ, արդարության պատմուճանով զգեստավորեց․․․» - Ըստ երևույթին այս պատկերը վերցված է զինվորական սպառազինություն հագած մարտիկի կերպարից, չնայած որ եբրայերեն למְעִי (meil) եզրույթը, որ նշանակում է «փրկության զգեստ», վերաբերում է քահանայապետի հագուստին: Փոխաբերական իմաստով այս ամենը խորհրդանշում է Եկեղեցու խորհուրդների միջոցով տրված Սուրբ Հոգու լիառատ շնորհները, որոնց հավատքով հաղորդվողներն ընդունում են իրենց արդարացումն ու փրկությունը:
«Որպես փեսայի՝ պսակ դրեց իմ գլխին, և որպես հարսի՝ զարդարեց ինձ զարդով» - Պետք է խոստովանել, որ Եկեղեցու համեմատությունը հարսի և փեսայի հետ ամենաարտահայտիչ ու զորեղ բնութագրումն է. ամենքն էլ, նույնիսկ ամենաաղքատ մարդիկ, իրենց հարսանեկան տոնակատարությանը սովորաբար ջանում են ներկայանալ լավագույն և պատշաճ հանդերձանքով: Մասնավորապես, Քրիստոսի Եկեղեցու համեմատությունը հարսի հետ որպես նյութ է ծառայել մի ամբողջ սաղմոսի համար (Սաղմ. 44):
--------------------------------
[10](Էջմիածին թարգ․) Ես պիտի հրճուեմ Տիրոջով, որովհետեւ նա ինձ փրկութեան զգեստ եւ ուրախութեան պատմուճան հագցրեց, որպէս փեսայի՝ պսակ դրեց իմ գլխին եւ որպէս հարսի՝ զուգեց ինձ զարդով:
(Արարատ թարգ․) Ես մեծապես պիտի ուրախանամ Տիրոջով, իմ անձը պիտի ցնծա իմ Աստծով, որովհետև նա փրկության զգեստներ հագցրեց ինձ, արդարության պատմուճանով ծածկեց ինձ. ինչպես փեսան է քահանայի նման խույրով զարդարվում, և ինչպես հարսը, որ պճնվում է իր զարդերով։
(Գրաբար) Ցնծասցէ անձն իմ ի Տէր, զի զգեցոյց ինձ հանդերձ փրկութեան` եւ պատմուճան ուրախութեան. իբրեւ փեսայի եդ ինձ պսակ, եւ իբրեւ հարսն զարդու զարդարեաց զիս:
Հաղորդում կայքում սխալի վերաբերյալ
Տվյալ հատվածում առկա է սխալ: