Դանիելի մարգարեության մեկնություն 9(8):11

Սուրբ Հովհան Ոսկեբերան

Մինչեւ որ զօրավարը փրկի գերութիւնը. նրանով զոհաբերումները խանգարուեցին, եւ այդպէս եղաւ, ու դա յաջողուեց նրան. սրբութիւնը խաթարուեց,
   
Տե՛ս Դանիելի մարգարեության մեկնություն գլուխ 9(8):1
   

Ա.  Լոպուխին

«Եվ նույնիսկ ինքն իրեն բարձրացրեց այդ զորքերի Զորավարի դեմ և Նրանից վերցրեց ամենօրյա զոհն ու պղծեց Նրա սրբարանի տեղը»։ (Սինոդական թարգ․) [11]
   
   Չբավարարվելով հրեաների ոչնչացմամբ՝ Անտիոքոս Եպիփանեսը բարձրացավ երկնային զորքի Առաջնորդի մոտ, ինչը նա դրսևորեց Նրան մատուցվող ամենօրյա զոհաբերությունները դադարեցնելով և սրբազան վայրը պղծելով: Ցանկություն հայտնելով, որ իր բոլոր հպատակները լինեն մեկ ժողովուրդ և թողնեն իրենց նախկին (կրոնական) օրենքը, նա, ինչպես նշված է Մակաբայեցիների Առաջին գրքում, նույն պահանջն է դնում նաև հրեաների առաջ։ Անտիոքոս Եպիփանեսն արգելում է նրանց Եհովայի առաջ ողջակեզներ և զոհեր մատուցել, հեղումներ անել ու շաբաթը տոնել (Ա Մակաբայեցիներ. 1։45)։ Ավերված զոհասեղանների տեղում նա կուռքերի համար տաճարներ և զոհասեղաններ է կառուցում և իսրայելացիներին ստիպում է դրանց վրա հեթանոսական աստվածներին զոհեր մատուցել (Ա Մակաբ. 1։47–49): Եվ Անտիոքոսի հրամանը կատարվում է. Հասլև ամսի տասնհինգերորդ օրը զոհասեղանի վրա ամոթալի պղծություն է տեղի ունենում, և նրանք Հուդայի քաղաքներում զոհասեղաններ են կառուցում (Ա Մակաբ. 1։54,  հմմտ. Բ Մակաբ,  գլուխ  6 և այլն):
--------------------------------
[11](Էջմիածին թարգ․) մինչեւ որ զօրավարը փրկի գերութիւնը. նրանով զոհաբերումները խանգարուեցին, եւ այդպէս եղաւ, ու դա յաջողուեց նրան. սրբութիւնը խաթարուեց,
(Արարատ թարգ․ 8։11) Մինչև զորքերի Իշխանը ինքն իրեն բարձրացրեց և նրանից վերցրեց մշտնջենական զոհն ու կործանեց նրա սրբարանի տեղը։
(Գրաբար) մինչև զօրավարն փրկեսցէ զգերութիւնն. և նովաւ պատարագք խռովեցան. և եղև՝ և յաջողեցա՛ւ նմա. և սրբութիւնն աւերեսցի։
   
   Պատմամշակութային մեկնություն

   Ամենօրյա զոհաբերություն: Հավանաբար, այստեղ խոսվում է ամեն օր՝ առավոտյան և երեկոյան մատուցվող զոհաբերությունների մասին (այս մասին ընթերցի՛ր Ելք․ 29։38 և Թվեր. 28։1–8 համարների մեկնաբանությունները): Այս ծիսակատարությունը համապատասխանում էր սրբավայրում պաշտամունքի մատուցման վերաբերյալ եղած ամենակարևոր սահմանումներից մեկին և նպատակ ուներ իսրայելացիների շրջանում պահպանել Յահվեի ներկայությունը: