Գիրք` 21. Գիրք Մակաբայեցւոց Ա

Գլուխ 3

   
1․ Համբարձաւ Յուդա որ անուանեալ կոչէր Մակաբէ, որդի նորա ընդ նորա:

2․ Եւ ձեռնտու աւգնական եղեն նմա ամենայն եղբարք նորա, եւ ամենեքեան որ երթեալ էին զհետ հաւր նորա: Տային պատերազմ ի վերայ իսրայէլացւոց խնդութեամբ եւ ուրախութեամբ.

3․ եւ մեծ լինէին փառքն ի վերայ ժողովրդեանն: Զգեցաւ զէն իբրեւ զհսկայ, եւ հանդերձեցաւ ի զարդ պատերազմի. մղէր զմեծամեծս ի պատերազմի, եւ հովանի լինէր ամենայն գնդին իւրով նիզակաւն:

4․ Նմանեցաւ առիւծու գործովք իւրովք. եւ իբրեւ զկորիւն առիւծուց` որ յորս մռնչէր:

5․ Հալածեաց զանաւրէնսն ի քննելն իւրում, եւ հրձիգ արար զխռովիչս ժողովրդեան իւրոյ:

6․ Սարսեցին անաւրէնք յահէ նորա. եւ ամենայն սատարք անաւրէնութեան խռովեցան. եւ աջողեցաւ փրկութիւն ի ձեռս նորա:

7․ Եւ դառնացոյց զթագաւորս բազումս. եւ ուրախ արար զՅակոբ ի գործս իւր, եւ մինչչեւ յաւիտեանս յիշատակ նորա աւրհնութեամբ:

8․ Եւ հասանէր նա ի վերայ քաղաքաց Հրէաստանի, եւ ջնջէր զամպարիշտս ի նոցանէ` դարձուցանել զբարկութիւն յԻսրայէլէ:

9․ Ժողովէր զցրուեալս, եւ գտանէր զկորուսեալս:

10․ Հապա զաւրաժողով լինէր Ապողոնիոս հեթանոսաւք հանդերձ, եւ բազում եւս զաւրս ի շամրտացւոց ժողովէր` գալ տալ ընդ Իսրայէլի պատերազմ:

11․ Իբրեւ ետես Յուդա` ել ընդ առաջ նորա. հար սպան զնա, եւ արկանէր բազում վիրաւորս ի զաւրաց նորա, եւ զմնացեալսն ի փախուստ դարձուցանէր:

12․ առնոյր զկապուտ զաւար նորա. եւ զսուսերն Ապողոնեայ առնոյր Յուդա, եւ այնու իսկ հարկանէր զզաւրս նոցա զամենայն աւուրս կենաց իւրոց:

13․ Իբրեւ զայն լսէր Նրէն իշխան զաւրացն ասորեստանեայց, եթէ զաւրաժողով է Յուդա, եւ բազում հաւատացեալք ընդ նմա որ գային ի պատերազմ.

14․ խորհեցաւ յանձն իւր եւ ասէ, արարից եւ ես անուն եւ փառաւորեցայց յարքայութեան իմում, տաց պատերազմ ընդ Յուդայի եւ պարտեցից զայնոսիկ որ անարգեն զհրաման թագաւորի:

15․ Դարձեալ կրկնէր` լինէր զաւրաժողով, եւ բազում զաւրք ընդ նմա անաւրինացն ի թիկունս հասանէին, գալ հասանել խնդրել վրէժ յորդւոցն Իսրայէլի:

16․ Եւ եկն եհաս մինչչեւ ի կողմանս Բեթովրայ: Ել Յուդա ընդառաջ նորա սակաւուք:

17․ Իբրեւ տեսին զգունդն զի գայր ճակատեալ ընդդէմ նոցա. սկսան խաւսել, որ ընդ Յուդային էին` եւ ասեն. Զիա՞րդ կարասցուք մեք սակաւաձեռն մարտնչել ընդ այնչափ պնդակազմ գնդի, մանաւանդ զի լքեալք եւ լուծեալք. զի այսաւր քանի է զի նաւթի եմք:

18․ Քաջալերել սկսաւ զնոսա Յուդա եւ ասէ. Գործ մի դիւրին է Աստուծոյ մատնել զբազումս ի ձեռս սակաւուց. եւ ոչինչ է խտիր առաջի երկնաւորին ընդ բազումս կամ ընդ սակաւս:

19․ զի ոչ եթէ բազում զաւրաւք յաղթութիւն կանգնի, այլ յերկնից է զաւրութիւն յաղթութեան:

20․ Նոքա գան ի վերայ մեր ի հպարտութիւն ամբարտաւանութեան անաւրէնութեամբ զմեզ ջնջել, զկանայս եւ զորդիս մեր վարել ի գերութեան.

21․ մեք մարտնչիմք վասն անձանց մերոց, եւ վասն աւրինաց մերոց.

22․ եւ Տէր սատակեսցէ զնոսա առաջի ոտից մերոց. եւ դուք զաւրացարուք, քաջ լերուք` մի զանգիտէք:

23․ Այն ինչ բանքն ի բերան էին, յարձակէր ի վերայ գնդին. զայն թեւ բեկանէր յորում վառեալ կայր Նրէն արքայ, եւ շարժէր զգունդն ի տեղւոջէ, եւ զզաւրսն ամենայն առաջի նորա նովաւ հանդերձ ի փախուստ դարձուցանէր:

24․ եւ ինքեանք զհետ լինէին նոցա մինչչեւ ի կողմանս Բեթովրայ դաշտին. եւ բազում վիրաւորս ի նոցանէ դիաթաւալ յերկիր կացուցանէին. եւ անկանէին ի նոցանէ իբրեւ արք ութ հարիւր. եւ որ մնացեալքն էին` փախստեայք անկանէին ի Փիղիստիմ:

25․ Եւ սկսաւ ահն եւ հոյն երթալ առաջի Յուդայ եւ եղբարցն: Յաւժարէին այնուհետեւ ասպատակ տալ ի հեթանոսս որ շուրջ էին զնոքաւք:

26․ Եւ եկն եհաս մինչչեւ ի թագաւորն անուն նորա. եւ վասն պատերազմացն պատմէին հեթանոսքն:

27․ Իբրեւ լուաւ Անտիոքոս կայսր զբանս զայս, բարկացաւ ի սրտմտութիւն բարկութեան իւրոյ. զաւրաժողով լինէր յամենայն աշխարհաց իւրոց, զաւրս կուտէր բազում յոյժ.

28․ գանձ բանայր` պարգեւս բաշխէր զաւրացն տարւոյ միոջ. եւ պատուէր տայր կալ նոցա պատրաստ յիրս ամենայն:

29․ Իբրեւ ետես թէ գանձք սպառեցան, եւ հարկ աշխարհին նուաղեաց, վասն երկպառակութեանն եւ հարուածոցն, որ ած նա ի վերայ երկրի, յեղծանել աւրինաց նախնեացն, որ էին ի սկզբանէ աւուրց ժամանակաց.

30․ զարհուրեցաւ թէ գուցէ ոչ բաւեցուսցէ զպարգեւսն եւ զռոճիկս, որպէս յառաջ առատաձեռն բաշխէր.

31․ վարանէր յանձն իւր. խորհեցաւ մտանել յաշխարհն Պարսից. առնուլ հարկ յաշխարհաց անտի կուտել արծաթ յոյժ:

32․ Եւ եթող նա անդ զԼիւսի` այր փառաւոր յազգէ թագաւորութեանն, ի վերայ իրացն արքունի ի կողմանցն Եփրատու, եւ ի սահմանս Եգիպտացւոց,

33․ սնուցանել զորդի իւր զԱնտիոքոս, մինչչեւ դարձցի նա անդրէն.

34․ եւ եթող առ նմա զկէս զաւրացն եւ զփիղսն. եւ պատուէր ետ նմա վասն ամենայնի որ ինչ կամէր, եւ որ զինչ խորհեցաւ. եւ վասն բնակչացն Հրէաստանի եւ Երուսաղէմի:

35․ Եւ գումարտակ արար ի վերայ նոցա սատակել զնոսա, եւ ջնջել զզաւրութիւնն Իսրայէլի, եւ զմնացորդսն Երուսաղէմի. եւ ջնջել ի տեղւոջէ անտի զյիշատակ նոցա:

36․ եւ բնակեցուցանել անդ զորդիս աւտարաց ընդ ամենայն սահմանս նոցա. լարաբաժին առնել զամենայն երկիր նոցա:

37․ Եւ ինքն առ զկէս ի զաւրաց անտի: Խաղաց գնաց յԱնտիոք քաղաքէ ի տանէ թագաւորութեան իւրոյ. յամի հարիւրորդի քառասներորդի. եւ անց նա ըստ գետն մեծ ըստ Եփրատ, եւ երթայր ընդ կողմն վերնագաւառացն:

38․ Եւ ընտրեաց Լիւսիաս զՊտղոմէոս պարգեւական, եւ զՆիկանովր, եւ զԳորգիաս, արս հզաւրս բարեկամս խորհրդականս արքայի:

39․ Եւ ընդ նոսա առնէր գումարտակ քառասուն հազար հեծեալ, եւ եւթն հազար ձի ասպաստանիկ, գալ հասանել ի վերայ երկրին Հրէաստանի, հարկանել սատակել զաշխարհն, յապականութիւն դարձուցանել զերկիրն ըստ հրամանի թագաւորին:

40․ Խաղացին գնացին ամենայն զաւրաւքն հանդերձ, եւ եկին հասին բանակեցան մերձ ի յԱմուով, ի տափակողմն ի դաշտագետին վայրին:

41․ Լու եղեւ վաճառականաց աշխարհին, եթէ եկեալ հասեալ են զաւրք` աւար առնուլ զերկիրն Հրէաստանի, ի գերութիւն վարել զորդիս եւ զդստերս նոցա. առին զարծաթ եւ զոսկի իւրեանց, եւ մարդիկ բազում որչափ ձեռնհաս էին աւգնականք իւրեանց. գալ գնել զորդիսն իսրայէլացւոց յանաշխարհիկս իւրեանց: Եւ յաւելան ի նոսա զաւրք ասորւոց, եւ երկիրն այլազգեաց:

42․ Իբրեւ ետես Յուդա եւ եղբարք իւր` եթէ եկին հասին ամենայն չարիքն ի վերայ նոցա. եւ այս զաւրք ամենայն եկեալ հասեալ պաշարեալ պահէին զսահմանս նոցա: Եւ գիտացին զհրամանս թագաւորին, զոր պատուիրեաց սատակել զժողովուրդն ի կորուստ եւ յապականութիւն.

43․ սկսան խաւսել այր ընդ ընկերի եւ ասեն, եկայք պնդեսցուք զանձինս մեր, կանգնեսցուք զգլորումն ժողովրդեան մերոյ, տացուք պատերազմ ի վերայ սրբութեանցն` եւ ի վերայ ազգաց մերոց:

44․ Եւ ժողովեցան ժողովք ի պատրաստութիւն պատերազմի. կային յաղաւթս եւ խնդրէին զողորմութիւն ի Տեառնէ:

45․ Եւ էր Երուսաղէմ աւերակ թափուր, եւ ոչոք էր որ մտանէր եւ ելանէր յազգաց նորա, եւ սրբութիւնն կայր կոխան յորդւոցն այլազգեաց: Եւ ամրակողմն գլուխ քաղաքին բնակութիւն եղեւ հեթանոսաց. եւ բարձան ուրախութիւնք Յակոբայ, պակասեցին փողք եւ տաւիղք, եւ լռեցին ամենայն ցանկալի ուրախութիւնք արուեստականաց:

46․ Եկին ժողովեցան ամենեքին  ի Մասեփա` դէմ յանդիման Երուսաղէմի. զի անդ էր տեղի աղաւթից յառաջ իսրայէլացւոցն ի Մասեփա:

47․ Ծոմ կարդացին, քրձազգած լինէին, խորգ եւ մոխիր առնուին, հող ի գլուխ լինէին, զաւձիս պատառէին:

48․ Զմատեանս աւրինացն տարածանէին, վասն որոյ պնդէին զնոսա հեթանոսք.

49․ եւ բերէին զհանդերձս քահանայութեանն, եւ զծնունդս անդրանկացն, եւ զտասանորդսն ի մէջ առնուին: Յարուցանէին եւ ածէին զուխտաւորսն որոց լցեալ էր զաւուրս իւրեանց:

50․ Ի ձայն բարձր միաբարբառ աղաղակէին յերկինս եւ ասէին. Արդ զի՞ արասցուք զայսոսիկ, կամ յո՞ տարցուք.

51․ զի սրբութիւնք քո կոխան եղեն, եւ քահանայք քո ի սուգ եւ ի տառապանս նստին:

52․ Եւ ամենայն հեթանոսք ժողովեալ են աւասիկ ջնջել զմեզ. դու գիտես որ ինչ խորհին նոքա ի վերայ մեր:

53․ Արդ` զիա՞րդ կարասցուք մեք զդէմ ունել` եթէ ոչ դու աւգնեսցես մեզ:

54․ Փող հարկանէին, զաղաղակ դնէին, ի ձայն բարձր յերկինս կարդային:

55․ Յետ այսորիկ կարգել սկսաւ Յուդա զժողովուրդսն, եւ կացոյց ի վերայ նոցա իշխանս` հազարապետս, եւ հարիւրապետս, եւ յիսնապետս, եւ տասնապետս:

56․ Եւ ասեն ցայնոսիկ որ շինէին շինուածս, եւ խաւսէին կանայս, եւ տնկէին այգիս, եւ պատուէր տային վատասրտացն զի դարձցին ի տունս իւրեանց ըստ աւրինացն:

57․ Եւ ամենայն զաւրքն հասանէին եւ բանակէին ի թիկանց Ամաւոյ:

58․ Անդուստ քաջալերել սկսաւ Յուդա զզաւրսն` եւ ասէ. Վառեցարուք պատրաստեցարուք զաւրացարուք, վաղորդայն տալ պատերազմ ընդ հեթանոսս ընդ այսոսիկ որ ժողովեալ են ի վերայ մեր ջնջել զմեզ` եւ զսրբութիւնս մեր.

59․ զի լաւ լիցի մեզ մեռանել ի պատերազմի, քան տեսանել զչարչարանս ազգի մերոյ եւ սրբութեանցն մերոց:

60․ Որպէս եւ իցեն կամք Տեառն յերկինս, այնպէս եւ կատարեսցին: