Եսայու մարգարեության մեկնություն 17։2

Բացատրական աստվածաշունչ, Ա. Պ. Լոպուխինի (†1904)

«Արոյերական քաղաքները լքվելու են. նրանք մնալու են հոտերի համար, որոնք մակաղելու են այնտեղ, ու որևէ մեկը չի լինելու, որ նրանց վախեցնի»: (Սինոդական թարգ․) [2]
   
   «Արոյերական քաղաքները», այսինքն՝ արևելյան Պաղեստինի քաղաքները։ Արևելյան Պաղեստինում «Արոյեր» անունով երկու կար՝ մեկը Ռավ-Ամոնից դեպի արևելք (Հս. 13:25), իսկ մյուսը՝ Արնոնի վրա (12:2). առաջինը Գադի ցեղի քաղաքներից էր, իսկ մյուսը՝ Ռուբենի:

   Հավանաբար, մարգարեն անդրհորդանանյան բոլոր քաղաքներից հիշատակում է այս երկուսը՝ նախ որպես օրինակ, ապա նաև նրանց անվան պատճառով (Արոյեր), որը եբրայերենից թարգմանաբար ունի «քաղաք» («ար») իմաստը: Աստծո ցասումի ամպը, հետևաբար, Դամասկոսից Գաղաադի վրայով գալիս է հարավ՝ դեպի Իսրայելական թագավորության տիրույթներ, ու հետո անցնում է դեպի Հորդանանի արևմտյան հատվածները՝ դեպի Իսրայելական թագավորության կենտրոնը: Գաղաադի անմարդաբնակ դառնալու մասին մարգարեությունն ի կատար է ածվում: Ներկա պահին այդ երկիրը լքված է, ու միայն որոշ հատվածներում այնտեղ հայտնվում են արաբական վայրի ցեղեր (Ելեոնսկիյ Ն., Աստվածաշնչյան աշխարհագրության էկսիզներ, Վիպ. 1, ՍՊբ., 1896, էջ 86):
--------------------------------
[2](Էջմիածին թարգ․) յաւիտեան լքուած՝ պիտի դառնայ հօտերի մակաղատեղի եւ նախիրների հանգրուան, եւ ոչ ոք չի լինելու, որ քշի նրանց:
(Արարատ թարգ․) Արոերի քաղաքները կլքվեն. դրանք հոտերի վայր պիտի դառնան, որպեսզի նրանք մակաղեն այնտեղ, և նրանց վախեցնող չի լինի։
(Գրաբար) լքեալ յաւիտեան. ի մակաղատեղս հաւտից, եւ ի հանգրուանս անդւոց. եւ ոչ ոք իցէ որ հալածիցէ: